1. Kontrola ruchu drogowego w gminach lub miastach, które utworzyły straż gminną (miejską) może być wykonywana przez strażników gminnych (miejskich).
2. Strażnicy gminni (miejscy) są uprawnieni do wykonywania kontroli ruchu drogowego wobec:
1) niestosującego się do zakazu ruchu w obu kierunkach, określonego odpowiednim znakiem drogowym;
2) naruszającego przepisy o:
a)zatrzymaniu lub ,
b)ruchu , rowerów, , , , zaprzęgowych oraz o jeździe wierzchem lub pędzeniu zwierząt,
c)ruchu oraz osób poruszających się przy użyciu ,
d) ograniczeniu ruchu w strefie czystego transportu, określonej w uchwale rady gminy, wydanej na podstawie art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 875, 1394, 1506 i 1681 oraz z 2024 r. poz. 834),
e).
3. W ramach wykonywania kontroli ruchu drogowego w zakresie, o którym mowa w ust. 2, strażnicy gminni (miejscy) są upoważnieni do:
1), osoby poruszającej się przy użyciu lub jadącego wierzchem;
2) sprawdzania dokumentów, o których mowa w art. 38, oraz weryfikacji danych o:
a), w tym danych o dokumentach pojazdu, w centralnej ewidencji pojazdów,
b) w centralnej ewidencji ;
3) (uchylony)
4)legitymowania i wydawania mu wiążących poleceń co do sposobu korzystania z , używania lub ;
5) wydawania poleceń:
a) osobie, która spowodowała przeszkodę utrudniającą ruch drogowy lub zagrażającą jego bezpieczeństwu,
b)kontrolowanemu – co do sposobu jego zachowania;
6) sprawdzenia wykonania obowiązków określonych w art. 78 ust. 2;
7)żądania od właściciela lub posiadacza wskazania komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie;
8)ustalenia tożsamości na podstawie danych z Rejestru Dowodów Osobistych;
9)sprawdzenia znajdującego się na ;
10)używania przyrządów kontrolnych lub pomiarowych służących do określania ;
11)uniemożliwiania jazdy przekraczającym dopuszczalny .
3a.W celu dokonania sprawdzenia strażnicy gminni (miejscy), mający prawo jazdy odpowiedniej kategorii, mogą kierować tym pojazdem.